محله به محله، کوچه به کوچه، خانه به خانه، اتاق به اتاق، زنان، انقلابی بهاری راه انداخته اند و در حاشیه آن رقابتی تنگاتنگ برای نشان دادن کدبانوگری، شست و شو و رفت و روب فرش و موکت وبرق انداختن وسایل خانه، عوض کردن چیدمان وسایل..در دستور کارشان قرار دارد. زنان برای برنده شدن مردان را هم به میدانِ خانه تکانی کشانده اند

 

شهر خمیازه‌های پی در پی می‌کشد

ماهی‌های گُلی در تنگ بزرگ بلوری، موهای فِرفِری سبزه شاهی، ماش و عدس در کنار موهای لخت و صاف سبزه، گندم‌هایی که با تلی سرخ از جنس ربان تزئیین شد‌ه‌اند، سفره هفت سین آماده‌ در میدان های شهر، بدون بوق و کرنا آمدن بهار را جار می‌زند،

عمو فیروزها رقص و پایکوبی می‌کنند...

دخترک روسری یاسی رنگش را کج و کوله به سر کرده و دست در دست مادر از این سر خیابان به آن سر خیابان می‌رود و هر از گاهی با انگشتان ظریفش چیزی را برای خریدن نشان می‌دهد و مادر بر چسب قیمت را که نگاه میکند خاموش از کنار خواسته دخترش می گذرد!

پسربچه بازیگوش گم شده است، آن قدر گریه کرده که دماغش درست رنگ ماهی قرمزی شده که دارد در آب کیسه پلاستیکی که در دست دارد، تلو تلو می‌خورد!

پیرزنی به یاد اعیاد سال های جوانی که پای رفتن و خرید کردن داشت « یادش به خیر»ی با طعم حسرت  می‌گوید و پیرمردی هم از شلوغی و تجمع بانوان زیر لب غرولند می کند.

بهار بر روی شاخسار درختان زودتر از همیشه خودنمایی می‌کند، درختان  مانند هر سال در حال تحویل هستند، گنجشگکان، شادِ شاد بر روی شاخه‌های درختان، دور و بر تخم‌های کوچکی می‌گردند که چند روزی دیگر جوجه هایی کم مو و پر  سر و صدا از آنها سر بیرون می‌آورند.

اما عید برای ساکنان شهر متفاوت است

گویی هر سال از رونق بهار در سکه‌های بریز و به پاش زنان، کاسته می‌شود و دل ها در پس فکرهایِ مشغول به فراهم کردن تجملات بی دغدغه شاد نیستند! بچه‌ها مجبورند آن لباسی را بپوشند که مُد روز است و مادر آن را با دقت نظری بالا خریده تا  شبیه لباس کودک همسایه نباشد، مردِ خانه باید بابت تنقلاتی متفاوت شیرینی فروشی‌های شهر  را زیر پا بگذارد و خانم هم در پی هماهنگ کردن رنگ و طرح  پرده با مبل و فرش و حتی رومیزی همه توان خود را صرف کند.

به قول سهراب« چند من خربزه می‌خواهی؟

 من از او پرسیدم:

دل خوش سیری چند؟»

آرایشگاه های زنانه مملو از افرادی است که سر و صورت را به دست مشاطه  می سپارند تا آن را بیاراید اما دل ها هنوز خانه تکانی نشده اند، آیا نوبت دل هم می رسد؟ دلی که بهانه خنده است، دلی بهانه گریه است، دلی که می گیرد، دلی که تنگ می شود و دلی که اصلا خانه تکانی نمی شود! هنوز دل ها خمیازه ای نکشیده اند شاید هم خسته تر از آنی باشند که با یک نسیم بهاری بیدار شوند!

***

میترا خسروبیک کارشناس مسائل اجتماعی، با اشاره به این که یکی از مشخصات نوروز، نو شدن زندگی و مختصات آن است، گفت: این نو شدن نباید به قیمت ریخت و پاش هایی با قیمت های گزاف همراه باشد، چرا که اگر با هزاران دغدغه فکری وسایل و آنچه در خدمت بشر است نو شود ولی نگاه ها و افکار در مسیر درست تازه نشوند، بهار تأثیر اصلی خود را که ایجاد تحولی مثبت در طبیعت و جسم و روح انسان است، نخواهد گذاشت.

وی با بیان این که پای بندی به سنت های زیبایی ،مانند خانه تکانی قبل از آغاز سال نو، دید و بازدید اقوام و چشن و پایکوبی از زیباترین راه های حفظ سنت ها هستند، خاطرنشان کرد: اما اگر این سنت ها در مسیر غلط و بر پایه تجملات و چشم و هم چشمی ها قرار بگیرد کارکرد خود را از دست داده و تبدیل به یک ضد فرهنگ می‌شوند.

این کارشناس مسائل اجتماعی در توضیح این مطلب افزود: مثلا در قدیم الایام بانوان خانه کوزه‌های لب پریده یا شکسته را دور می‌انداختند و کوزه نو برای سال نو به خانه می‌آوردند اما اکنون این تعویض کوزه سفالی شکسته به کوزه نو به خرید سرویس های گرانقمیت پذیرایی تبدیل شده است، در روزگاران نه چندان دور بانوان با گردگیری فرش ها و شستن آنها ، گل های قالی را طراوتی نو می‌بخشیدند و این که فرش های گرانقیمت و قاب فرش های بزرگ و کوچک در خانه بیش از دو یا سه سال دوام نیاورده و با پرده، رنگ دیوار، مدل مبل و .. تغییر می کنند به این معنی است که سنت زیبای خانه تکانی، به مصرف گرایی تبدیل شده است.

خسروبیک گفت: هزینه زیاد نو شدن سال، دغدغه قشرهای مختلف مردم شده است، افرادی از طبقه مرفه دغدغه امسال چه بخرم که در بین فامیل تک باشد، دارند؛  قشر متوسط در فکر این است که چگونه خرج سال را با دخلش هماهنگ کند و وامی بگیرد و قشر ضعیف هم به گونه ای دیگر درگیر تحویل سال نوست و این یعنی این که سال نو هم رنگ طبقاتی به خود گرفته است.

این کارشناس مسائل اجتماعی در ادامه  بر لزوم آگاهی رسانی در خصوص تعدیل تجملات به عنوان یک عامل آسیب زا در جامعه تاکید کرد و افزود: تنها در این صورت است که اقشار مختلف جامعه می توانند با آرامش و فراغ بال به استقبال نوروز بروند.