اسماعیل ملایری که به شیخ‏الاسلام ملایرى معروف است در سال 1260 شمسی در ملایر متولد شد.

پدر او مرحوم حاج سید ابراهیم شیخ‏الاسلام مجتهد و روحانى معروف ملایر بود. منش و سیره خانوادگی اسماعیل، او را به سمت فقه و معارف اسلامی سوق داد.

اسماعیل ملایری، در ملایر، تهران و قم به فراگیری فقه و اصول و معارف اسلامی پرداخت. او به میزانی به تحصیل علم و فقه پرداخت که به درجه اجتهاد نزدیک شد.

او در 8 دوره نماینده مجلس بوده است.

 

اسماعیل ملایری که به شیخ‏الاسلام ملایرى معروف است در سال 1260 شمسی در ملایر متولد شد.

پدر او مرحوم حاج سید ابراهیم شیخ‏الاسلام مجتهد و روحانى معروف ملایر بود. منش و سیره خانوادگی اسماعیل، او را به سمت فقه و معارف اسلامی سوق داد.

اسماعیل ملایری، در ملایر، تهران و قم به فراگیری فقه و اصول و معارف اسلامی پرداخت. او به میزانی به تحصیل علم و فقه پرداخت که به درجه اجتهاد نزدیک شد.

مدتی بعد، به نمایندگی مجلس علاقه مند شد. پدرش او را کمک کرد تا در سال 1300 شمسی کاندیدای نمایندگی مجلس شود. او توسط مردم دولت آباد ملایر به نمایندگی مجلس انتخاب شد. این روحانی بزرگوار، در دوره‏هاى چهارم، پنجم و ششم وکیل مجلس بود. در دوره ششم مجلس بود که با سید حسن مدرس آشنا شد. اسماعیل ملایری و سید حسن مدرس، اگرچه از نظر سیاسی، با یکدیگر همسو نبودند، اما دوست و همنشین شدند.

مدتی بعد، سرتیپ درگاهی به مدرس مشکوک شده و او را دستگیر کرد. نتیجه دستگیری این بود که مدرس به خواف تبعید شد. به جهت دوستی مدرس و ملایری، شیخ اسماعیل ملایری نیز مورد بغض و کینه شهربانی کشور قرار گرفت. آنها، شیخ ملایری را از نمایندگی مردم محروم کردند و به این ترتیب، شیخ ملایری تا 6 سال از مجلس به دور بود.

او پیشنهاد عوامل کشور برای پذیرفتن پست عدلیه را نپذیرفت و تلاش کرد تا به مقامات سیاسی و نظامی ایران بفهماند که با مدرس، ارتباط سیاسی نداشته است. او موفق شد تا اتهام را از اسم خویش کنار بزند. به این ترتیب، بار دیگر به او اجازه داده شد تا وارد مجلس شود. او دوره دهم از طرف مردم کردستان (بیجار و گروس) وکیل مجلس شد. در دوره دهم، به بهترین شکل ممکن، وظیفه خود را انجام داد و به این ترتیب، اعتماد مردم را به خود جلب نمود. مردم که به او اعتماد کرده بودند، در دوره های یازده، دوازده و سیزدهم نیز نماینده مجلس شد.

گذشته شیخ ملایری به او درس بزرگی داده بود؛ تجربه اش او را واداشت که در مدت طولانی نمایندگی در مجلس، هرگز حرفى بر خلاف مصالح دیکتاتورى ایران بر زبان نیاورد.

سال 1320 فرا رسید. رضا شاه، استعفا داده و وطن را ترک کرده بود. در یکی از مجالس وعظ، شیخ الاسلام ملایری شروع به موعظه مردم نمود. او در صحبت های خود، خود را وصى مرحوم سیدحسن مدرس معرفى نمود و شرح شورانگیزى درباره قتل آن مرحوم در مجلس، روایت کرد. این اقدام و سخنان او، بار دیگر خشم روسای شهربانی کشور را بر افروخت. آنها، شیخ ملایری را تعقیب می کردند.

شیخ‏ الاسلام ملایرى، در کل، ۸ دوره نماینده مجلس بود. وى در سال ۱۳۳۰ درگذشت.

این مطالب از کتاب " شرح حال رجال سیاسی و نظامی معاصر ایران (جلد سوم)" اقتباس شده است.